De Provinciale Erfgoedsite Scheepswerven Baasrode (vroeger: Scheepvaartmuseum) vormt een van de mooiste industrieel-archeologische sites van Vlaanderen. Je kan er onder meer de originele houten loods en meesterwoning Van Damme bekijken, alsook de replica van de botter Rosalie, het atelier Van Praet en het werfterrein met de eigenlijke bouwplaats en twee droogdokken!
Oorsprong
In de 15e eeuw was Baasrode een druk bezocht handelscentrum langs de Schelde waar dagelijks schepen uit Antwerpen aanmeerden. Dat af- en aanvaren van zeilschepen zorgde ervoor dat zich in Baasrode een belangrijke scheepsbouwnijverheid ontwikkelde. In de 19e eeuw bereikte de scheepsbouw in Baasrode zijn hoogtepunt. In 1972 liep het laatste nieuwe schip van stapel en in 1986 sloot de laatste scheepswerf de deuren. Hierop hebben enkele lokale vrijwilligers besloten om een Scheepvaart erfgoedsite op te richten.
Collectie
De collectie van de Provinciale Erfgoedsite Scheepswerven Baasrode geeft een globaal beeld van de scheepsbouw in Vlaanderen in de 19e en 20e eeuw. In de erfgoedsite vind je een overzicht van wat er op de Provinciale Erfgoedsite Scheepswerven Baasrode gebeurde, oude werktuigen, maquettes en plannen van de schepen die er ooit getimmerd werden. Het museumarchief omvat meer dan 3.000 constructieplannen van diverse scheepstypes. Er is een permanente tentoonstelling van tientallen scheepsmodellen en halfmodellen, alsook van een reeks gereedschappen voor het bouwen van houten en ijzeren schepen.
Heropening werkatelier
In maart 2026 heropende Provincie Oost-Vlaanderen de werkplaats van de provinciale erfgoedsite Scheepswerven Baasrode. Sinds de sluiting in 1986 bleef deze ruimte onaangeroerd en 40 jaar voor het grote publiek verborgen. De werkplaats is een tijdscapsule waar nog alle originele machines op hun plaats staan. Het lijkt alsof de laatste werknemer net de deur achter zich dichttrok - jeansbroek nog in de locker, pet nog aan de haak.
Twee van de vijf laatste werkmannen loodsen je terug naar het verleden. Augmented reality brengen de machines van toen dan weer helemaal tot leven!